భారత మహిళా క్రికెట్: కలల సాకారం, కొత్త యుగం ప్రారంభం

 భారత మహిళా క్రికెట్: కలల సాకారం, కొత్త యుగం ప్రారంభం

డా బీ.ఎస్.చక్రవర్తి 03/11/2025

1983లో కపిల్ దేవ్ జట్టు ప్రపంచకప్ గెలిచినప్పుడు, భారత క్రికెట్‌కు ఒక కొత్త శకం మొదలైంది. ఆ విజయం క్రికెట్‌ను కేవలం ఆటగా కాకుండా మన జీవన విధానంగా మార్చేసింది. సచిన్, ద్రావిడ్, గంగూలీ, సెహ్వాగ్, ధోనీ, విరాట్, రోహిత్ శర్మ వంటి మహారథుల రాకతో క్రికెట్ పురాణగాథల్లో చోటు సంపాదించుకుంది. అది ఒక మహావృక్షంలా ఎదిగి, ఇతర క్రీడలన్నింటినీ మించిపోయింది. కానీ మహిళా క్రికెట్‌కు ఆ నిర్ణయాత్మక క్షణం రావడానికి ఇంకా కాలం పట్టింది. నిన్న ఆ క్షణం వచ్చేసింది. హర్మన్‌ప్రీత్ కౌర్ నాయకత్వంలోని మన అమ్మాయిలు ప్రపంచకప్ ట్రోఫీని ఎత్తుకుని చరిత్ర సృష్టించారు.

గొప్ప టెన్నిస్ దిగ్గజం బిల్లీ జీన్ కింగ్ ఒకసారి అన్నారు, “ఛాంపియన్లు సరిగ్గా చేసేవరకు ఆడుతూనే ఉంటారు.” మన గతంలో వచ్చిన దిగ్గజాలు అలానే ఆడుతూనే ఉన్నారు, పోరాడుతూనే ఉన్నారు, నమ్మకం కోల్పోలేదు. శాంతా రంగస్వామి, డయానా ఎడుల్జీ, ఝులన్ గోస్వామి, అంజుమ్ చోప్రా, మన తెలుగు అమ్మాయి మిథాలీ రాజ్ – ఈ అమ్మాయిలు దశాబ్దాల పాటు అలుపెరగకుండా శ్రమించారు. వారి త్యాగం, అంకితభావం, క్రీడపై ఉన్న అపారమైన ప్రేమ భారత మహిళా క్రికెట్‌కు బలమైన పునాదులు వేసింది. లెక్కలేనన్ని సవాళ్లను ఎదుర్కొన్నారు, అవకాశాల కోసం పోరాడారు, గుర్తింపు కోసం కష్టపడ్డారు. వారికి దక్కవలసిన వైభవం, ఆ కిరీటం ధరించే క్షణం ఎంతో కాలం తప్పించుకుంది. నిన్న వారి కన్నుల ముందే ఆ కల నిజమైంది. స్టేడియంల్లోనూ, టీవీల ముందు కూర్చుని కూడా, కన్నీళ్లు కారుతుండగా, తాము ఎంతకాలం వెంటాడిన ఆ ట్రోఫీ చివరకు ఇంటికి రావడం చూశారు.

నిజమైన మార్పు 2006 నవంబర్‌లో వచ్చింది. 1973 నుండి మహిళా క్రికెట్‌ను నడిపించిన వుమెన్స్ క్రికెట్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఇండియాను BCCI తన ఆధ్వర్యంలోకి తీసుకుంది. అంతర్జాతీయ క్రికెట్ కౌన్సిల్ 2005లో అంతర్జాతీయ మహిళా క్రికెట్ కౌన్సిల్‌ను తనతో విలీనం చేసుకున్న తర్వాత, ప్రతి దేశపు క్రికెట్ సంస్థలు మహిళా క్రికెట్‌ను తమ ఆధ్వర్యంలోకి తీసుకోవాలని ఆదేశించింది. ఆ నిర్ణయం భారత మహిళా క్రికెట్ చరిత్రలో ఒక మలుపు తిరిగే సంఘటనగా నిలిచింది. BCCI నిధుల కేటాయింపు, ఎంపిక విధానాలు, సంస్థాగత నిర్మాణం అన్నింటి బాధ్యత చేపట్టింది. తర్వాత జరిగినది ఒక క్రమబద్ధమైన పరివర్తన. మౌలిక సదుపాయాలు అద్భుతంగా మెరుగుపడ్డాయి. వృత్తిపరమైన శిక్షణ అందుబాటులోకి వచ్చింది. ఆటగాళ్లకు ఆర్థిక భద్రత లభించింది. అంతర్జాతీయ బహిరంగత బాగా పెరిగింది. WCAI యొక్క పరిమిత వనరుల నుండి BCCI యొక్క దృఢమైన మద్దతు వ్యవస్థకు మారడం భారత మహిళా క్రికెట్‌ను ఇటుక ఇటుకగా బలపరిచింది. దాదాపు రెండు దశాబ్దాల క్రితం చేసిన ఆ పెట్టుబడికి, ఆ నమ్మకానికి, ఆ నిబద్ధతకు నిన్నటి ఫలితం బహుమానం.

హర్మన్‌ప్రీత్ కౌర్ మరియు స్మృతి మంధానా చుట్టూ నిర్మించబడిన ఈ జట్టు యువత, అనుభవం రెండింటి అందమైన సమ్మేళనం. శఫాలి వర్మ మొదటి జట్టులో లేదు. ప్రతిక్కా రావల్ అర్థం లేని ఒక మ్యాచ్‌లో గాయపడినప్పుడు, శఫాలి తలుపు తట్టింది. పందొమ్మిది ఏళ్ల ఈ డ్రాగన్ ఆ అవకాశాన్ని రెండు చేతులతో పట్టుకుంది. కీలక సమయంలో బ్యాట్‌తోనూ, బంతితోనూ తన ప్రతిభను చాటింది. గొప్ప క్రీడాకారుడైన మహమ్మద్ అలీ ఒకసారి అన్నారు, “పోరాటం లో గెలవడం లేదా ఓడిపోవడం, సాక్షుల నుండి ,చాలా దూరంగా, వెనుక వరుసల్లో, జిమ్‌లో, రోడ్డుపై నేను ఆ లైట్ల క్రింద డాన్స్ చేయడానికి, చాలా ముందే నిర్ణయించబడుతుంది.” శఫాలి దేశీయ సర్క్యూట్లలో, మారుమూల ప్రదేశాల్లో, స్పాట్‌లైట్ నుండి దూరంగా సిద్ధమైంది. ఆమె క్షణం వచ్చినప్పుడు, ఆమె సిద్ధంగా ఉంది.

దీప్తి శర్మ ఈ టోర్నమెంట్‌కు అవసరమైన నిజమైన ఆల్‌రౌండర్‌గా ఎదిగింది. బ్యాట్‌తో మిడిల్ ఆర్డర్‌ను బలపరిచింది, బంతితో కీలక వికెట్లు పడగొట్టింది, ఫీల్డ్‌లో అద్భుతమైన క్యాచ్‌లు పట్టుకుంది. కపిల్ దేవ్, మోహిందర్ అమర్నాథ్, యువరాజ్ సింగ్ తమ ఆల్‌రౌండ్ ప్రతిభతో టోర్నమెంట్లను ఎలా తిప్పికొట్టారో, దీప్తి కూడా తన జట్టును భుజాలపై మోసింది. గొప్ప ఆల్‌రౌండర్ జట్టు బలాన్ని రెట్టింపు చేస్తుంది. దీప్తి ఆ సత్యాన్ని మరోసారి నిరూపించింది. క్రికెట్ దిగ్గజం వివ్ రిచర్డ్స్ అన్నట్లు, “నేను నా ప్రవృత్తితో మరియు నా హృదయంతో ఆడటంలో నమ్ముతాను.” దీప్తి రెండింటితోనూ ఆడింది, ఆమె హృదయం ఎప్పుడూ కంపించలేదు.

జెమీమా రోడ్రిగ్స్ సెమీఫైనల్ ప్రదర్శన శాశ్వతంగా చరిత్రలో నిలిచిపోతుంది. జట్టు నియంత్రణ కోల్పోయినట్లు అనిపించినప్పుడు, ఒత్తిడి సహించలేని స్థాయికి చేరుకున్నప్పుడు, ఒంటరిగా నిలబడి భారతదేశాన్ని విజయానికి నడిపించింది. నిద్ర పట్టని రాత్రులు ఆమెను వెంటాడాయి. జట్టులో శాశ్వత స్థానం లేకపోవడం ఆమె మనస్సుకు బాధ కలిగించింది. కానీ ప్రతిభకు ఎప్పుడో ఒక రోజు దొరుకుతుంది. జెమీమాకు ఆ రోజు సరైన సమయంలో వచ్చింది. మైఖేల్ జోర్డాన్ ఒకసారి అన్నారు, “నా జీవితంలో నేను పదే పదే విఫలమయ్యాను, అందుకే నేను విజయం సాధిస్తున్నాను.” జెమీమా ప్రయాణం ఆ స్ఫూర్తిని ప్రతిధ్వనిస్తుంది. ఆమె విఫలమైంది, నేర్చుకుంది, జయించింది.

స్మృతి మంధానా, రేణుకా సింగ్, శ్రేయంకా పాటిల్ టోర్నమెంట్ అంతా స్థిరత్వాన్ని అందించారు. వారి ధైర్యం మరియు నైపుణ్యం జట్టుకు వెన్నెముకగా నిలిచాయి. ఈ ఆటగాళ్లు భారత మహిళా క్రికెట్ భవిష్యత్తుకు స్తంభాలు. మరిన్ని విజయాలు సాధించే బాధ్యత వారి సమర్థ భుజాలపై ఉంది. విజయాన్ని అలవాటుగా చేసుకోవడమే వారి లక్ష్యం. నిన్నటి విజయం ఆ ప్రయాణంలో మొదటి అడుగు. టెన్నిస్ రాణి సెరెనా విలియమ్స్ తెలివిగా గుర్తించినట్లు, “ఛాంపియన్ను వారి విజయాలతో కాదు, వారు పడిపోయినప్పుడు ఎలా తిరిగి లేవగలరో దానితో నిర్వచించబడతారని నేను నిజంగా అనుకుంటున్నాను.” ఈ జట్టు తిరిగి లేవడం నేర్చుకుంది, తిరిగి పోరాడటం నేర్చుకుంది, ఎప్పుడూ వదులుకోకూడదని నేర్చుకుంది.

హర్మన్‌ప్రీత్ కౌర్ నాయకత్వం ప్రత్येక ప్రశంసలకు అర్హమైనది. సాధారణంగా ఎమోషనల్‌గా, భావోద్వేగంగా ఉండే ఆమె ఈ టోర్నమెంట్‌లో అసాధారణ ప్రశాంతతో, పరిపక్వతతో నాయకత్వం వహించింది. క్లిష్ట సమయాల్లో సరైన నిర్ణయాలు తీసుకుంది, బౌలర్లను అద్భుతంగా మార్చింది, ఫీల్డర్లను ఖచ్చితత్వంతో షఫుల్ చేసింది. జట్టుకు అవసరమైనప్పుడు, బ్యాట్‌తోనూ బంతితోనూ ముందు నుండి నాయకత్వం వహించింది. రాతిలా దృఢమైన కెప్టెన్‌గా మారింది. మిథాలీ రాజ్ నాయకత్వం గురించి ఒకసారి అన్నారు, “మీరు జట్టును నడిపించేటప్పుడు, జట్టు మొదట రావాలి. వ్యక్తిగత విజయాలు రెండవ స్థానంలో ఉండాలి.” హర్మన్‌ప్రీత్ ఆ తత్వాన్ని పరిపూర్ణంగా ప్రతిబింబించింది.

ఈ జట్టు ఫిట్‌నెస్ స్థాయి అసాధారణమైనది. వారి డైవింగ్, క్యాచింగ్, వికెట్ల మధ్య పరుగులు తీయడం ప్రపంచ ప్రమాణాలకు సరిపోతాయి. బ్యాటింగ్, బౌలింగ్ నైపుణ్యాలతో పాటు, ఫీల్డింగ్‌ను కీలకమైన మూడవ కొలతగా జోడించారు. రనౌట్లు సృష్టించడం, బౌండరీ లైన్ క్యాచ్‌లు పట్టడం, ఒక్కో పరుగును ఆదా చేయడం – ఈ సహకారాలు జట్టును అపారంగా బలపరిచాయి. ఆధునిక క్రికెట్‌లో ఫీల్డింగ్ ఐచ్ఛికం కాదు, అవసరం. భారత మహిళా జట్టు దీన్ని పూర్తిగా అర్థం చేసుకుంది. ఫీల్డింగ్ లెజెండ్ జాంటీ రోడ్స్ ఎల్లప్పుడూ నమ్మినట్లు, “ఫీల్డింగ్ అనేది వైఖరి, మరియు మనం ప్రతి బంతిపై దాడి చేయాలి.” ఈ జట్టు ప్రతి అవకాశంపై దాడి చేసింది.

మార్గదర్శక యోధులు శాంతా రంగస్వామి, డయానా ఎడుల్జీ, ఝులన్ గోస్వామి, అంజుమ్ చోప్రా, మిథాలీ రాజ్ ఈ రోజుకు పునాది వేశారు. వారు తమ కెరీర్లు అంతా అవకాశాల కోసం, గుర్తింపు కోసం, సరైన సౌకర్యాల కోసం పోరాడారు. వారి త్యాగం మరియు అంకితభావం ఈ రోజును సాధ్యం చేసింది. వారి పోరాటం లేకుండా, భారత మహిళా క్రికెట్ ఇక్కడ ఉండేది కాదు. శుద్ధ అభిరుచి మరియు క్రీడపై అపారమైన ప్రేమ వారిని ముందుకు నడిపించింది. వారు మార్గదర్శులు, స్ఫూర్తి. నిన్న ఆ ట్రోఫీని చూసినప్పుడు వారి హృదయాలను నింపిన ఆనందం, భావోద్వేగం మాటల్లో చెప్పలేనివి. ఝులన్ గోస్వామి అందంగా వ్యక్తం చేశారు: “ఈ విజయం ఈ జట్టుకు మాత్రమే కాదు, క్రికెట్ ఆడాలని కలలు కనే ప్రతి అమ్మాయికి.”

క్రికెట్ జట్టు ఆట. ఒక్కరికోసం అందరూ, అందరికోసం ఒక్కరు అనే తత్వం క్రికెట్ ఆత్మ. భారతీయ సంస్కృతి మరియు సంప్రదాయం అదే విలువలను బోధిస్తాయి. జట్టు స్ఫూర్తి ఉంటేనే గొప్ప విజయాలు సాధ్యం. నిన్నటి విజయం ఒక ఆటగాడిది కాదు, పదకొండు మంది యోధులది, సపోర్ట్ స్టాఫ్, కోచ్‌లు, BCCI, లక్షలాది అభిమానులది. ఈ సామూహిక కృషి ప్రపంచకప్ రూపంలో ఫలించింది. రాహుల్ ద్రావిడ్ అన్నట్లు, “మీరు జట్టు కోసం ఆడినప్పుడు, జట్టు మొదట రావాలి. వ్యక్తిగత విజయాలు రెండవ స్థానంలో ఉండాలి.”

పురుషుల క్రికెట్ 1983 తర్వాత ఎలా విస్తరించిందో మహిళా క్రికెట్ కూడా అలా విస్తరిస్తుందా అనే ప్రశ్న తలెత్తుతుంది. పురుషుల క్రికెట్ స్థాయికి చేరడం సవాలుతో కూడుకున్నదే. కానీ ఈ విజయం మహిళా క్రికెట్‌ను కొత్త శిఖరాలకు తీసుకెళ్తుంది. అభిమానులు, స్పాన్సర్లు, మీడియా దృష్టి గణనీయంగా పెరుగుతుంది. యువ అమ్మాయిలకు స్ఫూర్తి లభిస్తుంది. క్రికెట్ బ్యాట్లు పట్టుకుని కలలు కనే అమ్మాయిలు ఇప్పుడు తమ లక్ష్యాలను చేరుకోగలరని నమ్ముతారు. దేశవ్యాప్తంగా, ప్రపంచవ్యాప్తంగా క్రికెట్ మరింత ప్రజాదరణ పొందుతుంది. అన్ని వర్గాలలో, అన్ని రంగాలలో వ్యాప్తి చెందుతుంది.

నిన్నటి విజయం కేవలం ట్రోఫీని గెలవడం కాదు. ఇది తరతరాల కలల సాకారం. దశాబ్దాల పోరాటానికి పరిణామం. లక్షలాది అమ్మాయిలకు స్ఫూర్తి. భారత క్రీడలలో కొత్త అధ్యాయం. కుమార్తెలను, సోదరీమణులను, అమ్మాయిలను క్రీడలు ఆడనివ్వండి అనే సందేశం. క్రీడలలో లింగ భేదం లేదని నిరూపణ. భారత క్రీడలకు స్వర్ణయుగం ప్రారంభం.

భారతదేశం ఎల్లప్పుడూ తన కుమార్తెలపై గర్విస్తుంది. ఒలింపిక్స్‌లో, ఇతర క్రీడల్లో భారతీయ మహిళలు దేశానికి లెక్కలేనన్ని పతకాలు, గౌరవాలు తెచ్చిపెట్టారు. క్రికెట్‌లో కూడా అదే కథ పునరావృతమైంది. పురుషుల జట్టు 1983 నుండి ఇప్పటివరకు రెండుసార్లు ప్రపంచకప్ గెలిచింది. మహిళల జట్టు ఇప్పుడు తమ మొదటి ప్రపంచకప్ గెలిచింది. ఇది మొదటి అడుగు మాత్రమే. రాబోయే కాలంలో ఇంకా అనేక విజయాలు ఎదురు చూస్తున్నాయి. హర్మన్‌ప్రీత్ గెలుపు తర్వాత అందంగా చెప్పారు, “క్రికెట్ ఆడలేవని చెప్పబడిన ప్రతి అమ్మాయి కోసం, తన కలలను వెంటాడేందుకు అన్ని అడ్డంకులతో పోరాడిన వారికోసం ఇది.”

టోపీలు తీసి గౌరవించవలసిన క్షణం ఇది. ఈ అమ్మాయిలు చరిత్ర సృష్టించారు. వచ్చే తరాలకు స్ఫూర్తిగా నిలుస్తారు. భారత క్రికెట్ చరిత్రలో వారి పేర్లు బంగారు అక్షరాల్లో వ్రాయబడతాయి. హర్మన్‌ప్రీత్, స్మృతి, దీప్తి, జెమీమా, శఫాలి, రేణుకా, శ్రేయంకా మరియు మిగతా అందరూ నిజమైన ఛాంపియన్లు. వారు కేవలం క్రికెట్ మ్యాచ్ గెలవలేదు. లక్షలాది అమ్మాయిల హృదయాలను గెలుచుకున్నారు. వారికి, వారి పూర్వీకులకు, BCCI కి, కోచ్‌లకు, సపోర్ట్ స్టాఫ్‌కు, అభిమానులకు అభినందనలు.

మార్గం చూపిన దిగ్గజం మిథాలీ రాజ్ చక్కగా చెప్పారు: “మీలో మీరు నమ్మడం మరియు మీ కలలను ఎప్పుడూ వదులుకోకపోవడం ముఖ్యం.” ఈ జట్టు నమ్మింది. వదులుకోలేదు. జయించింది.

విజయం తర్వాత సచిన్ టెండుల్కర్ ట్వీట్ చేశారు, “ఎంత అద్భుతమైన సాధన! ఈ జట్టు ధైర్యం, నైపుణ్యం, సంకల్పాన్ని చూపించింది. దేశం మొత్తాన్ని గర్వపడేలా చేశారు.”

ఇది ముగింపు కాదు కేవలం ప్రారంభం మాత్రమే. భారత మహిళా క్రికెట్ ఇప్పుడు కొత్త శిఖరాలను అందుకోవడానికి సిద్ధంగా ఉంది. ఈ విజయం నుండి పుట్టిన శక్తి మరియు ఆత్మవిశ్వాసం భవిష్యత్తులో మరిన్ని విజయాలకు మార్గం సుగమం చేస్తుంది. భారత మహిళా క్రికెట్ ఇక కేవలం క్రీడ కాదు, ఒక ఉద్యమం. ఒక క్రీడావిప్లవం. ఒక స్ఫూర్తి. జయహో భారత మహిళా క్రికెట్ జట్టు!